Jan Hoogervorst

Ontwerper Anvia lampen

Hoogervorst (J.J.M.)

Johannes Joseph Maria (Jan) Hoogervorst werd op 14 april 1918 geboren te Alkmaar. Na de middelbare school studeerde Jan Bouwkunde en bleef daarmee de Hoogervorst-traditie trouw. De naam Hoogervorst komt van ‘nokpan’, de vorst dakpan.

 

Jan Hoogervorst was een getalenteerd tekenaar/schilder. Hij was lid van de roemruchte Kees Verwey-groep uit Haarlem. Uiteindelijk mondt zijn creativiteit na de bezetting uit in een carrière als ontwerper. In het begin schilderde hij meubelen na voor catalogi van meubelfabrikanten. Zo rolt Jan de ontwerpwereld in. Eerst meubelen en later verlichtingsarmaturen.

 

Begin jaren ’50 ontmoet hij Ilse Liebert van ANVIA op de Jaarbeurs in Utrecht. Vanaf dat moment begint een langdurige samenwerking. Jan Hoogervorst was niet verbonden aan de ANVIA fabriek, maar had een eigen ontwerpbureau, Interdesign. ANVIA is een vaste opdrachtgever voor wie hij elk jaar een nieuwe collectie ontwierp tot begin jaren ‘80. Jan Hoogervorst reist de hele wereld over om inspiratie op te doen voor onder andere ANVIA.

 

Hoogervorst ontwerpen

De veelal organische ontwerpen van Jan Hoogervorst uit de beginjaren van zijn designcarrière zijn dan ook duidelijk geïnspireerd en beïnvloed door vooruitstrevende Italiaanse verlichtingsbedrijven als Arredoluce, Stilnovo en Arteluce. Hij wordt ook wel eens de Nederlandse kroonprins van de Italiaanse ontwerpkoning Gino Sarfatti genoemd. Zijn latere ontwerpen kenmerken zich veel meer door puurheid en functionaliteit, met een geweldig gevoel voor verhouding doch ook sterk calvinistisch. Door velen wordt Jan Hoogervorst inmiddels gezien als één van de grootste Nederlandse “mid-century” ontwerpers. Geen achtergrond in een opleiding aan een ontwerpacademie, maar een gedreven en kundig ambachtsman net als andere bekende ontwerpers zoals Piet Zwart, Andries Copier en Floris Meydam.

 

Hoogervorst ontwerpen

Collector items

Vele door J.J.M. Hoogervorst ontworpen lampen zijn ware collectors items geworden, waaronder een van de meest iconische lampen uit de Nederlandse verlichtingsindustrie, de beroemde hengellamp. Maar ook andere modellen zoals de vloerlamp 8025 of de bureaulamp 6019. En wie kent het beroemde en tijdloze bedlampje niet? Vele ziekenhuizen werden voorzien van dit lampje. Naast de ontwerpen voor ANVIA ontwierp Hoogervorst ook andere armaturen en ornamenten. Hierbij werkte hij samen met bekende binnenhuisarchitecten, zoals Carel Wiertz en Kho Liang I. Het ging bijvoorbeeld om de interieurverlichting van theaters, congrescentra (RAI en Den Haag), kantoren (ING), kerken, bioscopen, schepen (de Rotterdam) en openbare ruimten. Zo haalde Interdesgin in 1967 een megaklus voor Schiphol binnen. Op het nieuwe vliegveld Schiphol moesten boven alle corridors, in- en uitgangen, balies etc. lichtbakken komen. Egaal licht was van groot belang. Philips, Siemens en Hoogervorst, met zijn bedrijf Interdesign, mochten hun lichtbak tonen. Na toewijzing aan Interdesign deden de grote medespelers een poging om het bedrijf in te lijven. Maar uiteindelijk bleef het bedrijf zelfstandig en werd de grote opdracht in 1968 met verve geklaard. En passant ontwierp hij ook de prullenbakken voor Schiphol die nu nog steeds gebruikt worden.

 

Een ander groot project van J.J.M. Hoogervorst was de beroemde zaalverlichting van het oude Luxor theater in Rotterdam. De verlichting, met bijna 1000 kopspiegellampen die al wandelend vloeiend uitgaan, functioneert nog steeds. Later werd Jan Hoogervorst samen met zijn zoon distributeur voor het Engelse Thorn Lighting en ontwikkelden ze twee speciale toneelspots. Dankzij de kennis van elektronica van zijn zoon, kon een succesvolle poot voor elektronisch gestuurde podiumverlichting aan Interdesign worden toegevoegd.

 

Canada

In 1980 gaat Jan naar Canada op vakantie om zijn zus te bezoeken. Hij valt bijna om van verbazing over de oubolligheid van de verlichtingsarmaturen. Daar lag volgens hem een wereld te winnen. Hij besluit naar Canada te emigreren en daar een verlichtingsindustrie op te starten à la ANVIA. Helaas werd bij Jan vlak voor zijn vertrek een ongeneeslijke ziekte vastgesteld.

 

Drie maanden later, op 28 september 1982, overlijdt JJM Hoogervorst, 64 jaar oud.

 

Jan Hoogervorst, een bijzondere en veelzijdige man.

Hoogervorst